(1)మరీచి కొడుకు కశ్యప ప్రజాపతి. బ్రహ్మదేవుడి కుడి చేతి బొటన వేలి నుండి దక్షుడు అనే పురుషుడు, ఎడమచేతి బొటన వేలి నుండి ధరణి అనే స్త్రీ జన్మించారు. వారు ఇరువురికి వెయ్యి మంది మహా రుషులు జన్మించారు. (2)బ్రహ్మ మానస పుత్రులలో రెండవ వాడైన అంగిరుసున కు, ఉతధ్యుడు, బృహస్పతి, సంవర్తుడు అనే కొడుకులు పుట్టారు. బృహస్పతి దేవతలకు గురువు ఐనాడు. (3).అత్రి అనే మానసపుత్రునికి అనేక మంది మహా మునులు జన్మించారు.(4) పులస్త్యుడు అనే బ్రహ్మ మానసపుత్రునకు, రాక్షసులు జన్మించారు. (5)పులహుడు అనే మానస పుత్రునకు, కిన్నరలు, కింపురుషులు జన్మించారు.(6)క్రతువు అనే మాన సపుత్రునకు పక్షి జాతి పుట్టింది.

॥ శ్రీః ॥
14.112. అధ్యాయః 112
Mahabharata - Ashvamedhika Parva - Chapter Topics
కృష్ణేన యుధిష్ఠిరంప్రతి చాంద్రాయణవిధినిరూపణపూర్వకం తదాచరణఫలకథనం॥ 1 ॥
Mahabharata - Ashvamedhika Parva - Chapter Text

యుధిష్ఠిర ఉవాచ।

చక్రాయుధ నమస్తేఽస్తు దేవేశ గరుడధ్వజ।
చాంద్రాయణవిధిం పుణ్యమాఖ్యాహి భగవన్మమ॥ 14-112-1(96576)
భగవానువాచ। 14-112-2x(7992)
శృణు పాండవ తత్వేన సర్వపాపప్రణాశనం।
పాపినో యేన శుద్ధ్యంతి తత్తే వక్ష్యామి సర్వశః॥ 14-112-2(96577)
బ్రాహ్మణః క్షత్రియో వాఽపి వైశ్యో వా చరితవ్రతః।
యథావత్కర్తుకామో వై తస్యైవం ప్రథమా క్రియా॥ 14-112-3(96578)
శోధయేత్తు శరీరం స్వం పంచగవ్యేన యంత్రితః।
సశిరః కృష్ణపక్షస్య తతః కుర్వీత వాపనం॥ 14-112-4(96579)
శుక్లవాసాః శుచిర్భూత్వా మౌంజీం బధ్నీత మేఖలాం।
పాలాశద్ండమాదాయ బ్రహ్మచారివ్రతే స్థితః॥ 14-112-5(96580)
కృతోపలాసః పూర్వం తు శుక్లప్రతిపది ద్విజః।
నదీసంగమతీర్థేషు శుచౌ దేశే గృహేఽపి వా।
గోమయేనోపలిప్రేఽథ స్థండిలేఽగ్నిం నిధాపయన్॥ 14-112-6(96581)
ఆఘారావాజ్యభాగౌ చ ప్రణవం వ్యాహృతీస్తథా।
వారుణం చైవ పంచైవ హుత్వా సర్వాన్యథాక్రమం॥ 14-112-7(96582)
సత్యాయ విష్ణవే చేతి బ్రహ్మర్షిభ్యోఽథ బ్రహ్మణే।
విశ్వేభ్యో హి చ దేవేభ్యః సప్రజాపతయే తథా॥ 14-112-8(96583)
షడుక్త్వా జుహుయాత్పశ్చాత్ప్రాయశ్చిత్తాహుతిం ద్విజః।
అతః సమాపయేదగ్నిం శాంతిం కృత్వాఽథ పౌష్టికిం॥ 14-112-9(96584)
ప్రణంయ్ చాగ్నిం సోమం చ భస్మ దిగ్ధ్వా యథావిధి।
నదీం గత్వా విశుద్ధాత్మా సోమాయ వరుణాయ చ।
ఆదిత్యాయ నమస్కృత్వా తతః స్నాయాత్సమాహితః॥ 14-112-10(96585)
ఉత్తీర్యోదకమాచంయ చాసీనః పూర్వతోముఖః।
ప్రాణాయామం తతః కృత్వా పవిత్రైరభిషేచనం॥ 14-112-11(96586)
ఆచాంతస్త్వమివీక్షేత ఊర్ధ్వబాహుర్దివాకరం।
కృతాంజలిపుటః స్థిత్వా కుర్యాచ్చైవ ప్రదక్షిణం॥ 14-112-12(96587)
నారాయణం వా రుద్రం వా బ్రహ్మణమథవాఽపి చ।
వారుణం మంత్రమూక్తం వా ప్రాగ్భోజనమథాపి వా॥ 14-112-13(96588)
వీరఘ్నమృషభఫం వాఽపి తథా చాప్యఘమర్షణం।
గాయత్రీం మమ దేవీం వా సావిత్రీం వా జపేత్తతః।
శతం వాఽష్టశతం వాఽపి సహస్రమథవా పరం॥ 14-112-14(96589)
తతో మధ్యాహ్నకాలే వై పాయసం యావకం హి వా।
పాచయిత్వా ప్రయత్నేన ప్రయతః సుసమాహితః॥ 14-112-15(96590)
పాత్రం తు సుసమాదాయ సౌవర్ణం రాజతం తు వా।
తాంరం వా మృన్మయం వాపి ఔదుంబరమథాపి వా। 14-112-16(96591)
వృక్షాణాం యాజ్ఞియానం తు పర్ణైరార్ద్రైరకుత్సితైః।
పుటకేన తు గుప్తేని చరేద్భైక్షం సమాహితః॥ 14-112-17(96592)
బ్రాహ్మణానాం గృహాణాం తు సప్తానాం నాపరం వ్రజేత్।
గోదోహమాత్రం తిష్ఠిత్తు వాగ్యతః సంయతేంద్రియః॥ 14-112-18(96593)
న హసేన్న చ వీక్షేత నాభిభాషేత వా స్త్రియం॥ 14-112-19(96594)
దృష్ట్వా మూత్రం పురీషం వా చండాలం వా రజస్వలాం।
పతితం చ తథా శ్వానమాదిత్యమవలోకయేత్॥ 14-112-20(96595)
యో హి పాదుకమారుహ్య సర్వదా ప్రచరేద్ద్విజః।
తం దృష్ట్వా పాపకర్మాణమాదిత్యమవలోకయేత్॥ 14-112-21(96596)
తతస్త్వావసథం ప్రాప్తో భిక్షాం నిక్షిప్య భూతలే।
ప్రక్షాల్య పాదావాజాన్వోర్హస్తావాకూర్పరం పునః।
ఆచంయ వారిణా తేన వహ్నిం విప్రాంశ్చ పూయయేత్॥ 14-112-22(96597)
పంచ సప్తాథవా కుర్యాద్భాగాన్భైక్షస్య తస్య వై।
తేషామన్యతమం పిండమాదిత్యాయ నివేదయేత్॥ 14-112-23(96598)
బ్రహ్మణే చాగ్నయే చైవ సోమాయ వరుణాయ చ।
విశ్వేభ్యశ్చైవ దేవేభ్యో దద్యాదన్నం యథాక్రమం॥ 14-112-24(96599)
అవశిష్టమథైకం తు వక్త్రమాత్రం ప్రకల్పయేత్॥ 14-112-25(96600)
అంగుల్యగ్రే స్థితం పిండం గాయత్ర్యా చాభిమంత్రయేత్।
అంగులీభిస్త్రిభిః పిండం ప్రాశ్నీయాత్ప్రాఙ్ముఖఃక శుచిః। 14-112-26(96601)
యథా చ వర్ధతే సోమో హ్రసతే చ యథా పునః।
తథా పిండాశ్చ వర్ధంతే హ్రసంతే చ దినేదినే॥ 14-112-27(96602)
త్రికాలం స్నానమస్యోక్తం ద్వికాలమథవా సకృత్।
బ్రహ్మచారీ సదా వాఽపి న చ వస్త్రం ప్రపీడయేత్॥ 14-112-28(96603)
స్థాన న దివసం తిష్ఠేద్రాత్రౌ వీరాసనం వ్రజేత్।
భవేత్స్థండిలశాయీ వాఽప్యథా వృక్షమూలికః॥ 14-112-29(96604)
వల్కలం యది వా క్షౌమం శాణం కార్పాసకం తథా।
ఆచ్ఛాదనం భవేత్తస్య వస్త్రార్థం పాండునందన॥ 14-112-30(96605)
ఏవం చాంద్రాయణే పూర్ణే మాసస్యాంతే ప్రయత్నవాన్।
బ్రాహ్మణాన్భోజయేద్భక్త్యా దద్యాచ్చైవ చ దక్షిణాం॥ 14-112-31(96606)
చాంద్రాయణేన చీర్ణేన యత్కృతం తేన దుష్కృతం।
తత్సర్వం తత్క్షణాదేవ భస్మీభవతి కాష్ఠవత్॥ 14-112-32(96607)
బ్రహ్మహత్యా చ గోహత్యా సువర్ణస్తైన్యమేవ చ।
భ్రూణహత్యా సురాపానం గురోర్దారవ్యతిక్రమః॥ 14-112-33(96608)
ఏవమన్యాని పాపాని పాతకీయాని యాని చ।
చాంద్రాయణేన నశ్యంతి వాయునా పాంసవో యథా॥ 14-112-34(96609)
అనిర్దశాయా గోః క్షీరమౌష్ఠ్రమావికమేవ చ।
మృతసూతకయోశ్చాన్నం భుక్త్వా చాంద్రాయణం చరేత్॥ 14-112-35(96610)
ఉపపాతకినశ్చాన్నం పతితాన్నం తథైవ చ।
శూద్రస్యోచ్ఛేషణం చైవ భుక్త్వా చాంద్రాయణం చరేత్॥ 14-112-36(96611)
ఆకాశస్థం తు హస్తస్థమధః స్రస్తం తథైవ చ।
పరహస్తస్థితం చైవ భుక్త్వా చాంద్రాయణం చరేత్॥ 14-112-37(96612)
అథాగ్రేధిషోరన్నం దిధిషూపపతేస్తతా।
పరివేత్తుస్తథా చాన్నం పరివిత్తాన్నమేవ చ॥ 14-112-38(96613)
కుండాన్నం గోలకాన్నం చ దేవలాన్నం తథైవ చ।
తథా పురోహితస్యాన్నం భుక్త్వా చాంద్రాయణం చరేత్॥ 14-112-39(96614)
సురాఽఽసవం విషం సర్పిర్లాక్షా లవణమేవ చ।
తైలం చాపి చ విక్రీణంద్విజశ్చాంద్రాయణం చరేత్॥ 14-112-40(96615)
ఏకోద్దిష్టం తు యో భుంక్తే జనమధ్యగతోఽపి యః।
భిన్నభాండేషు యో భుంక్తే ద్విజశ్చాంద్రాయణం చరేత్॥ 14-112-41(96616)
యో భుంక్తేఽనుపనీతేన యో భుంక్తే చ స్త్రియా సహ।
కన్యయా సహ యో భుంక్తే ద్విజశ్చాంద్రాయణం చరేత్॥ 14-112-42(96617)
ఉచ్ఛిష్టం స్థాపయేద్విప్రో యో మోహాద్భోజనాంతరే।
దద్యాద్వా యది వా మోహాద్విజశ్చాంద్రాయణం చరేత్॥ 14-112-43(96618)
తుంబకోశాతకం చైవ పలాండుం గృంజనం తథా।
ఛత్రాకం లశునం చైవ భుక్త్వా చాంద్రాయణం చరేత్॥ 14-112-44(96619)
ద్విజః పర్యుషితం చాన్నం పక్వం పరగృహాగతం।
విపక్వం చ తథా మాంసం భుక్త్వా చాంద్రాయణం చరేత్॥ 14-112-45(96620)
ఉదక్యయా శునా వాఽపి చండాలైర్వా ద్విజోత్తమః।
దృష్టమన్నం తు భుంజానో ద్విజశ్చాంద్రాయణం చరేత్॥ 14-112-46(96621)
****తత్పురా విశుద్ధ్యర్థమృషిభిశ్చరితం వ్రతం।
పావనం సర్వభూతానాం పుణ్యం పాండవచోదితం॥ 14-112-47(96622)
ఏతేన వసవో రుద్రాశ్చాదిత్యాశ్చ దివం గతాః।
ఏతదద్య పరం గుహ్యం పవిత్రం పాపనాశనం॥ 14-112-48(96623)
యథోక్తమేతద్యః కుర్యాద్ద్విజః పాపప్రణాశనం॥
స దివం యాతి పూతాత్మా నిర్మలాదిత్యసంనిభః॥ ॥ 14-112-49(96624)

ఇతి శ్రీమన్మహాభారతే ఆశ్వమేధికపర్వణి వైష్ణవధర్మపర్వణి ద్వాదశాధికశతతమోఽధ్యాయః॥ 112 ॥

www.sanatanadharm.com - play store app (sanatana dharm)

"Bharathiya Sanatana Dharm" and Sanatana Dharmam & Dharmo rakshati Rakshitha logo are our trademarks. Unauthorised use of "Sanatana Dharmam & Dharmo rakshoati Rakshitha" and the logo is not allowed. Copyright © sanatanadharm.com All Rights Reserved . Made in India.